اجسان اعجازی مدیر دپارتمان فلسطین -اسراییل انجمن ایرانی مطالعات غرب آسیا
وزارت دفاع و نیروی هوایی اسراییل انتظار دارند که اولین پدافند لیزری جهان، ساخته شده توسط شرکت رافائل و اِلبیت، در طول یک سال آینده در مرزهای اسراییل مستقر شود. در حالی که شرکت رافائل پیمان‌کار اصلی پروژه پرتوی لیزری آهنین است، شرکت البیت نیز در ساخت و توسعه این لیزر نقش داشته است. نواحی مرزی مجاور با غزه، لبنان و سوریه مناطق ایده‌آل برای عملیاتی کردن سیستم لیزری هستند؛ چرا که این مناطق در طول 20 سال گذشته آماج حملات راکتی و موشکی قرار گرفته‌اند. این سیستم لیزری در سیستم گنبد آهنین ادغام می‌شود، سیستمی که توسط شرکت رافائل ساخته و از سال 2011 عملیاتی شده است.
الگوریتم‌های فرماندهی و کنترل گنبد آهنین تعیین می‌کند که چه زمانی لیزرها فعال شوند و چه هنگامی رهگیرهای جنبشی گنبد آهنین، مشهور به موشک‌های تامیر، شلیک شوند. همچنین این الگوریتم‌ها مشخص می‌کنند که کدام نوع از موشک‌های تامیر باید شلیک شوند. برخی از موشک‌های رهگیر تامیر به دوربین‌های ویژه مجهز شده‌اند، در حالی که برخی دیگر از آنها با هدایت رادار به سمت هدف حرکت می‌کنند.
پدافند لیزری مانند سیستم گنبد آهنین می‌تواند راکت‌ها، گلوله‌های خمپاره، پهپادها و موشک‌ها را رهگیری کند. اما پدافند لیزری برای تکمیل گنبد آهنین، و نه به عنوان یک جایگزین برای آن، طراحی و ساخته شده است. گنبد آهنین معمولاً می‌تواند 90 درصد از پرتابه‌هایی را که از سوی غزه به سمت شهرک‌های اسراییلی شلیک می‌شوند، رهگیری کند. اما سیستم پدافند لیزری چندین مزیت نسبی دارد. نخست آنکه عملیاتی کردن لیزر تنها چند دلار هزینه دارد (هزینه تامین برق!)، در حالی که هر موشک رهگیر تامیر به طور متوسط 50 هزار دلار هزینه در بر دارد. نیروهای حماس و جهاد اسلامی در نوار غزه، بسته به بُرد و اندازه راکت‌ها، بین 5 هزار تا 10 هزار دلار برای ساخت راکت هزینه می‌کنند و همین امر برای آنها یک مزیت اقتصادی فراهم می‌کند.
در حالی که تسلیحات حزب‌الله به طور قابل‌توجهی گران‌تر است، زمانی که سیستم لیزری عملیاتی شود، این سازمان تا حدود زیادی مزیت اقتصادی خود را از دست خواهد داد. با این وجود این سازمان می‌تواند در صورت وقوع جنگ تمام عیار با اسراییل بین چهار تا پنج هزار (و یا شاید بیشتر) راکت و موشک به سوی اسراییل شلیک کند. علاوه بر این، سیستم لیزری نیاز به این ندارد که موشک‌ها در آنها کار گذاشته شود. لیزر در عرض چند ثانیه هدف را، با سرعتی بیش از موشک‌های رهگیر، مورد اصابت قرار می‌دهد. با این وجود، این سیستم نواقصی نیز دارد. یک لیزر 100 کیلو واتی مانند لیزر سیستم پرتوی آهنین، می‌تواند محدوده بین 8 تا 10 کیلومتر را پوشش دهد، که به مراتب کوتاه‌تر از بُرد موشک‌های رهگیر گنبد آهنین است، چرا که آنها ده‌ها کیلومتر را پوشش می‌دهند. علاوه بر این، هر لیزر می‌تواند در یک لحظه، تنها یک هدف را مورد اصابت قرار دهد، در حالی که گنبد آهنین می‌تواند چندین تهدید هوایی را به طور همزمان رهگیری و نابود سازد.
در ژانویه سال 2020م.، وزارت دفاع اسراییل از سه برنامه لیزری متفاوت رونمایی کرد: یک سیستم لیزری زمین‌پایه که گنبد آهنین را تکمیل می‌کند، یک سیستم لیزری متحرک برای محافظت از واحدهای نظامی در طول رزمایش‌های نظامی و یک سیستم لیزری هوابرد که می‌تواند پهپادها را رهگیری کند. سیستم لیزری هوابرد که توسط البیت توسعه یافته است، می‌تواند با لیزر راکت‌های بالای ابرها و راکت‌هایی را که بر فراز سرزمین دشمن قرار دارند، هدف قرار دهد. این موضوع برای ارتش اسراییل فوق‌العاده دارای اهمیت است که بتواند راکت‌ها، موشک‌ها و پهپادها را بر فراز خاک دشمن، و نه بر فراز اسراییل، رهگیری و نابود سازد. برد رهگیری لیزر هوابرد حدود 20 کیلومتر است. با این وجود، سال‌ها طول خواهد کشید که این سیستم عملیاتی شود. اسراییل قصد دارد از پدافند لیزری خود برای محافظت از بنادر و نیروگاه‌های برق نیز استفاده کند. جذابیت این سیستم سبب شده است که شرکت آمریکایی «لاکهید مارتین» اعلام کند که قصد دارد برای توسعه این سیستم با شرکت رافائل همکاری کند تا آمریکا نیز بتواند از این تکنولوژی دفاعی در خاک خود استفاده کند.
